Àkópọ̀ Àkópọ̀ Ewu
Ewu Ilera: Ó máa ń bí awọ ara àti awọ ara, ó sì máa ń fa ìrora lórí ètò iṣan ara.
Májèlé Lágbára: Mímú èròjà yìí jáde ní àkókò kúkúrú lè fa àwọn àmì ìbínú tó hàn gbangba nípa ojú àti ọ̀nà atẹ́gùn òkè, ìdènà ìfọ́ ara àti pharyngeal, ríru, orí fífó, ríru, ìgbẹ́ àyà, àìlera ẹsẹ̀, ìrìn àjò tí ó ń mì tìtì, àti ìdààmú. Àwọn ọ̀ràn líle lè ní ìdààmú, ìfọ́ ara, àti àìdára.
Májèlé Onígbà-pípẹ́: Lílo oògùn fún ìgbà pípẹ́ lè fa àrùn neurasthenic, ìbísí ẹ̀dọ̀, àti àìlera oṣù nínú àwọn obìnrin òṣìṣẹ́. Ó tún lè fa awọ ara gbígbẹ, ìfọ́, àti àléébù.
Àwọn Ewu Àyíká: Ó lè fa ewu ńlá sí àyíká, ó sì lè ba afẹ́fẹ́, omi àti àwọn orísun omi jẹ́.
Ìgbóná àti Ewu Ìbúgbàù: Ọjà yìí lè jóná, ó sì lè múni bínú.
Àìlera: A kà á sí aláìlera tó kéré.
Àìsàn líle koko: LD50 5000mg/kg (a fi ẹnu mu eku); LC50 12124mg/kg (a fi awọ ara mu ehoro); a fi 71.4 g/m³ mu eniyan le ku ni igba diẹ; a fi 3 g/m³ mu eniyan fun wakati 1–8 fa majele lile; a fi 0.2–0.3 g/m³ mu eniyan fun wakati 8 le fa majele.
Ìbínú:
Ìfarahan ojú ènìyàn: 300ppm máa ń fa ìbínú.
Ìfarahan awọ ara ehoro: 500mg fa ibinu díẹ̀.
Àìlera tó le koko àti tó le koko: Àwọn eku àti ẹlẹ́dẹ̀ tó fara hàn sí mímú 390 mg/m³ fún wákàtí mẹ́jọ ní ọjọ́ kan láàárín ọjọ́ 90–127 fi hàn pé àwọn ìyípadà wà nínú ètò ẹ̀jẹ̀ àti àwọn ẹ̀yà ara tí ó wà nínú ẹ̀jẹ̀.
Ìyípadà ara: Ìdánwò Micronucleus: lílo ẹnu ti 200 mg/kg nínú àwọn eku. Ìṣàyẹ̀wò Cytogenetic: àwọn eku tí a fi 5400 μg/m³ mí símú fún ọ̀sẹ̀ mẹ́rìndínlógún (láìdádúró).
Ìpalára Ìbímọ: Àwọn eku tí wọ́n fara hàn sí ìpalára tó kéré jùlọ (TCL0) ti 1.5 g/m³ fún wákàtí 24 (ọjọ́ 1–18 ti oyún) fi ìpalára ìbímọ hàn àti àwọn ìṣòro ìdàgbàsókè iṣan. Àwọn eku tí wọ́n fara hàn sí ìpalára tó kéré jùlọ (TCL0) ti 500 mg/m³ fún wákàtí 24 (ọjọ́ 6–13 ti oyún) fi ìpalára ìbímọ hàn.
Ìṣẹ̀dá ara àti Ìbàjẹ́: A máa ń fi 80% ti toluene tí a fà sínú ara sí benzyl alcohol níwájú NADP, lẹ́yìn náà sí benzaldehyde níwájú NAD, a sì tún máa ń fi oxyidation sí benzoic acid. Lẹ́yìn náà, ó máa ń dara pọ̀ mọ́ glycine níwájú coenzyme A àti adenosine triphosphate láti ṣẹ̀dá hippuric acid. Nítorí náà, 16%–20% ti toluene tí ara ènìyàn gbà ni a máa ń mí síta láìyípadà nípasẹ̀ ẹ̀rọ atẹ́gùn, nígbà tí 80% ti kíndìnrín máa ń jáde jáde ní ìrísí hippuric acid. Lẹ́yìn tí a bá ti fi toluene hàn, hippuric acid nínú ìtọ̀ máa ń pọ̀ sí i kíákíá láàrín wákàtí méjì, lẹ́yìn náà ó máa ń dìde díẹ̀díẹ̀ ó sì máa ń padà sí ìwọ̀n déédéé 16–24 wákàtí lẹ́yìn tí a bá ti fi ara hàn tán. Apá díẹ̀ ti benzoic acid máa ń dara pọ̀ mọ́ glucuronic acid láti ṣẹ̀dá àwọn ohun tí kò léwu. Ó kéré sí 1% ti toluene ni a máa ń fi enzyme A àti adenosine triphosphate ṣe láti ṣẹ̀dá hippuric acid. Nínú àyíká, toluene máa ń di oxidize sí benzoic acid tàbí kí ó yọ́ dànù tààrà sí erogba dioxide àti omi lábẹ́ àwọn ipò oxidizing líle tàbí níwájú àwọn catalysts nígbà tí a bá fara hàn sí afẹ́fẹ́.
Àròpọ̀ àti Ìkójọpọ̀: Nǹkan bí 80% ti toluene ni a máa ń yọ jáde nínú ìtọ̀ àwọn ènìyàn àti ehoro gẹ́gẹ́ bí hippuric acid, nígbà tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn tó kù ni a máa ń mí jáde. Àwọn òǹkọ̀wé wọ̀nyí tún ròyìn pé 0.4%–1.1% ti toluene ni a máa ń yọ jáde gẹ́gẹ́ bí o-cresol. Ìwádìí mìíràn fihàn pé metabolite pàtàkì, hippuric acid, ni a máa ń yọ jáde kíákíá nínú ìtọ̀. Lábẹ́ àwọn ipò ìfarahàn iṣẹ́, a máa ń pa hippuric acid run pátápátá láàárín wákàtí 24 lẹ́yìn tí ìfarahàn bá parí. Síbẹ̀síbẹ̀, nítorí ìfarahàn ojoojúmọ́ wákàtí mẹ́jọ tí a ń tún ṣe pẹ̀lú àwọn àkókò àìfarahàn wákàtí mẹ́rìndínlógún, díẹ̀ nínú ìkójọpọ̀ ti hippuric acid lè wáyé ní ọ̀sẹ̀ iṣẹ́, ṣùgbọ́n ìfojúsùn padà sí ìwọ̀n ìfarahàn ṣáájú ìfarahàn lẹ́yìn ìparí ọ̀sẹ̀. Iye hippuric acid nínú ìtọ̀ déédéé yàtọ̀ síra gidigidi (0.3–2.5 g) ní ìbámu pẹ̀lú ìwọ̀n oúnjẹ àti ìyàtọ̀ ẹnìkọ̀ọ̀kan. Nítorí náà, a kò le sọ ìfarahàn toluene ní kíkún láti inú ìwọ̀n hippuric acid nínú ìtọ̀, ṣùgbọ́n ó ní ìwọ̀n ìpéye díẹ̀ nínú àwọn ìwádìí ẹgbẹ́ fún wíwá ìfarahàn toluene. Àwọn eku tí a fi phenobarbital tọ́jú ṣáájú fi hàn pé iye toluene tí ó ń pòórá nínú ẹ̀jẹ̀ pọ̀ sí i, ó sì dín àkókò oorun kù lẹ́yìn abẹ́rẹ́ toluene, èyí tó fi hàn pé ìfàsẹ́yìn àwọn enzymes microsomal ẹ̀dọ̀ lè mú kí iṣẹ́-ara toluene ṣiṣẹ́ dáadáa.
Ìṣípò àti Ìyípadà: A máa ń ṣe Toluene láti inú epo rọ̀bì nípasẹ̀ àwọn ìlànà petrochemical. A máa ń lò ó gẹ́gẹ́ bí ohun èlò ìpara fún epo, resini, rọ́bà àdánidá àti àdàlú, èédú, asphalt, àti cellulose acetate. A tún máa ń lò ó gẹ́gẹ́ bí ohun èlò ìpara nínú àwọn àwọ̀ cellulose àti varnish, àti nínú photolithography àti àwọn ohun èlò ìpara inki. Toluene tún jẹ́ ohun èlò pàtàkì nínú ìṣẹ̀dá organic, pàápàá jùlọ fún benzoyl chloride, àwọn èròjà phenyl, saccharin, trinitrotoluene, àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọ̀. Ó tún jẹ́ apá kan nínú epo petirolu ọkọ̀ òfúrufú àti ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́. Toluene jẹ́ ohun tí ó lè yí padà, kò sì lè ṣiṣẹ́ dáadáa nínú àyíká. Nítorí ìṣípò afẹ́fẹ́, ó tàn káàkiri ní àyíká, ó sì ń tún afẹ́fẹ́ àti omi ṣe nípasẹ̀ òjò àti ìtújáde láti ojú omi. Ó lè bàjẹ́ nígbẹ̀yìn gbẹ́yín nípasẹ̀ ìfọ́mọ́ra oní-ẹ̀mí àti microbial. Àkópọ̀ ìwọ̀n toluene ní afẹ́fẹ́ ìlú kárí ayé fi ìwọ̀n tó wọ́pọ̀ hàn ti 112.5–150 μg/m³, ní pàtàkì láti inú àwọn ìtújáde tí ó ní í ṣe pẹ̀lú petirolu (ẹ̀fúfú ọkọ̀, ṣíṣe petirolu) àti àdánù ìpara àti ìtújáde láti inú àwọn iṣẹ́ ilé-iṣẹ́.
Àwọn Ìgbésẹ̀ Ìrànlọ́wọ́ Àkọ́kọ́
Àwọ̀ ara: Yọ aṣọ tí ó ti bàjẹ́ kúrò kí o sì fi ọṣẹ àti omi fọ awọ ara dáadáa.
Fífọ́ ojú: Gbé ojú rẹ sókè kí o sì fi omi tàbí omi iyọ̀ fọ̀ ọ́. Wá ìtọ́jú ìṣègùn.
Mímí símí: Yára lọ sí afẹ́fẹ́ tuntun. Máa ṣe àtúnṣe sí ọ̀nà afẹ́fẹ́ tí ó ṣí sílẹ̀. Fún afẹ́fẹ́ oxygen ní ààyè tí ó bá ṣòro fún èémí. Ṣe ìmí símí àtọwọ́dá tí èémí bá dáwọ́ dúró. Wá ìtọ́jú ìṣègùn.
Jíjẹun: Mu omi gbígbóná púpọ̀ láti fa ìgbẹ́. Wá ìtọ́jú ìṣègùn.
Àwọn Ìgbésẹ̀ Ìjà Iná
Àwọn Ànímọ́ Ewu: Ó lè jóná; èéfín tí a dàpọ̀ mọ́ afẹ́fẹ́ lè di àdàpọ̀ ìbúgbàù. Fífarahàn sí iná tí ó ṣí sílẹ̀ tàbí ooru gíga lè fa ìjóná tàbí ìbúgbàù. Ó máa ń ṣe àtúnṣe pẹ̀lú àwọn ohun èlò oxidants. Ìwọ̀n ìṣàn omi gíga lè mú iná mànàmáná tí kò dúró ṣinṣin jáde àti kó jọ. èéfín wúwo ju afẹ́fẹ́ lọ, ó sì lè tàn káàkiri ní àwọn ibi tí ó jìnnà sí i, níbi tí ó ti lè jóná kí ó sì padà.
Àwọn Ọjà Ìjóná Ewu: Erogba monoxide, erogba monoxide.
Àwọn Ọ̀nà Ìdènà Iná: Fi omi tútù àwọn àpótí náà. Gbé àwọn àpótí náà kúrò ní agbègbè iná sí ibi tí ó ṣí sílẹ̀ tí ó bá ṣeé ṣe. Tí àwọn àpótí tí ó wà ní agbègbè iná bá ti yí àwọ̀ padà tàbí tí ó ń mú ìró jáde láti inú àwọn ẹ̀rọ ìdènà ìfúnpá, jáde kúrò lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀.
Àwọn ohun èlò ìpaná iná: Fọ́ọ̀mù, ìyẹ̀fun gbígbẹ, èédú carbon dioxide, àti iyanrìn. Omi kò ṣiṣẹ́ fún pípa iná.
Ìdáhùn Pajawiri Jíjò
Ìdáhùn Pajawiri: Ẹ kó àwọn òṣìṣẹ́ kúrò ní agbègbè tí ó ń jò sí ibi ààbò, kí ẹ ya ara yín sọ́tọ̀, kí ẹ sì ṣàkóso ọ̀nà tí ẹ lè gbà wọlé dáadáa. Ẹ mú àwọn orísun iná kúrò. Àwọn olùdáhùn pajawiri gbọ́dọ̀ wọ ẹ̀rọ amúnilára tí ó ní agbára ìfúnpá àti aṣọ ààbò. Ẹ dín orísun tí ń jò kù. Ẹ dènà wíwọlé sínú omi ìdọ̀tí, àwọn ihò omi, tàbí àwọn ibi tí a kò lè pamọ́ mìíràn.
Jíjá Kékeré: Fa mọ́ra pẹ̀lú erogba tí a ti ṣiṣẹ́ tàbí àwọn ohun èlò míràn tí kò ní agbára. Tàbí kí o fi emulsion tí a fi ẹ̀rọ tí kò lè jóná fọ̀ ọ́, fi omi ìfọṣọ náà pò mọ́ ọn, kí o sì tú u sínú ẹ̀rọ omi ìdọ̀tí.
Jíjìn Nlá: Ṣe àwọn díìkì tàbí ihò láti dènà ìtújáde náà. Fi fọ́ọ̀mù bo ó láti dín ewu èéfín kù. Lo àwọn ẹ̀rọ ìfọ́mọ́ tí kò lè bú gbàù láti gbé e lọ sí àwọn ọkọ̀ ojú omi tàbí àwọn àpótí ìkójọpọ̀ pàtàkì fún ìgbàpadà tàbí ìdajì ní àwọn ibi ìtọ́jú ìdọ̀tí.
Àkókò ìfìwéránṣẹ́: Feb-24-2026